Cisco C1300-24T-4G là gì? Có khác gì bản 4X?

Nhiều người khi bắt đầu tìm hiểu dòng Catalyst 1300 sẽ gặp tình huống khá giống nhau: thấy model C1300-24T-4G rồi lại thấy thêm C1300-24T-4X, nhìn qua thì giống hệt, chỉ khác mỗi cái đuôi “4G” với “4X”. Và lúc đó kiểu gì cũng sẽ nghĩ: “chắc khác tí thôi, lấy cái nào cũng được”.

Nhưng nếu đã từng làm hệ thống mạng một thời gian, hoặc từng mua thiết bị xong rồi phải thay lại, thì sẽ biết cái “khác tí thôi” này nhiều khi lại là chỗ quan trọng nhất.

Nói thẳng luôn cho dễ nhớ:

• 4G là uplink 1G
• 4X là uplink 10G

Nghe thì đơn giản, rất đơn giản, gần như ai cũng hiểu ngay. Nhưng cái vấn đề là, hiểu là một chuyện, còn chọn đúng hay không lại là chuyện khác. Vì trong thực tế, không phải lúc nào bạn cũng thấy ngay sự khác biệt đó.

Vậy C1300-24T-4G thực chất là gì?

C1300-24T-4G là một con switch thuộc dòng Catalyst 1300, mà dòng này thì Cisco làm ra cho doanh nghiệp nhỏ và vừa. Nói kiểu dễ hiểu là dành cho những nơi không cần cấu hình quá phức tạp, không cần đội network chuyên sâu.

Con này có:

• 24 cổng mạng Gigabit
• 4 cổng uplink SFP 1G
• không có PoE
• có VLAN, routing cơ bản

Nó giống kiểu một con switch “đủ dùng”, không thừa, không thiếu nếu bạn chỉ cần một hệ thống ổn định, không quá phức tạp.

Ví dụ như:

• văn phòng làm việc bình thường
• máy tính, máy in, thiết bị mạng cơ bản
• không cần cấp nguồn qua dây mạng

Trong mấy tình huống đó, con 24T-4G này chạy rất ổn, thật sự là rất ổn, không có gì để phàn nàn.

Nhưng phải nhắc lại một lần nữa: uplink của nó là 1G

Cái này phải nhắc lại, nhắc lại lần nữa, vì nhiều người hay bỏ qua.

Uplink 1G nghĩa là gì?

Nghĩ đơn giản thế này. Bạn có 24 thiết bị cắm vào switch. Mỗi thiết bị có thể truyền dữ liệu lên tới 1Gbps (trên lý thuyết). Nhưng tất cả những dữ liệu đó, cuối cùng, phải đi qua uplink.

Mà uplink chỉ có 1G.

Tức là, dù bên dưới có nhanh thế nào, lên đến điểm đó là bị “chặn” lại.

Bình thường thì không sao. Thật ra là rất nhiều trường hợp không sao. Nhưng chỉ cần có vài tình huống “nặng” một chút là bạn bắt đầu thấy.

So với bản 4X thì khác cái gì?

Thực ra, nếu nói đúng thì… gần như không khác gì ngoài uplink.

• cùng 24 port
• cùng tính năng
• cùng cách quản lý
• cùng cách cấu hình

Chỉ khác:

• 4G → uplink 1G
• 4X → uplink 10G

Nhưng cái khác đó, nó lại ảnh hưởng đến cách hệ thống hoạt động khi có tải.

Nó không phải kiểu khác ngay lập tức. Không phải kiểu cắm vào là thấy khác. Không. Nó là kiểu khác khi hệ thống bắt đầu “căng”.

Một ví dụ rất đời thường

Giả sử bạn có một văn phòng:

• 30 người
• mỗi người dùng internet, gửi mail, làm việc cloud

Thì uplink 1G gần như không bao giờ đầy.

Bạn sẽ dùng 4G hay 4X cũng vậy, không thấy khác gì.

Nhưng nếu:

• thêm camera
• thêm access point
• thêm server nội bộ

thì bắt đầu khác.

Khi nào bạn sẽ bắt đầu thấy 1G là không đủ?

Cái này mới là phần quan trọng. Không phải lúc nào cũng xảy ra, nhưng khi xảy ra thì rất khó chịu.

1. Có server nội bộ

Chỉ cần một con NAS thôi.

Mọi người bắt đầu:

• copy file
• backup dữ liệu
• chia sẻ tài liệu

Ban đầu có thể không nhiều. Nhưng khi nhiều người cùng làm, cùng lúc, thì uplink 1G bắt đầu bị “kẹt”.

Bạn sẽ thấy kiểu:

• copy file chậm
• lúc nhanh lúc chậm
• không ổn định

2. Có nhiều switch nối về

Nếu bạn có nhiều switch access nối về một switch trung tâm, thì uplink giữa các switch là cực kỳ quan trọng.

Dùng 1G vẫn chạy, nhưng khi traffic tăng, bạn sẽ thấy nó “đuối”.

Không phải lúc nào cũng đuối, nhưng khi đuối thì rất rõ.

3. Mạng nội bộ dùng nhiều

Có những công ty làm việc với file lớn:

• thiết kế
• video
• dữ liệu lớn

Lúc này, traffic nội bộ còn lớn hơn internet.

Và uplink 1G trở thành điểm giới hạn.

4. Hệ thống lớn dần lên

Đây là cái hay bị bỏ qua nhất.

Ban đầu:

• 20 người
• ít thiết bị

Sau 1 năm:

• 60 người
• thêm đủ thứ

Lúc này, cái switch ban đầu vẫn chạy, nhưng bắt đầu “căng”.

Mà vấn đề là bạn không thấy ngay. Nó tăng dần, tăng dần, đến lúc nhận ra thì đã hơi muộn.

Nhưng nói đi cũng phải nói lại: không phải ai cũng cần 10G

Phải nói cho công bằng.

Không phải cứ 10G là tốt hơn trong mọi trường hợp.

Có những hệ thống rất đơn giản:

• văn phòng nhỏ
• không có server
• không có nhu cầu mở rộng

thì uplink 1G là đủ, và đủ rất lâu.

Trong những trường hợp đó, mua 4X đôi khi chỉ là “cho yên tâm”.

Mà cái “yên tâm” đó đôi khi lại hơi… thừa.

Một vài tình huống để bạn tự đặt mình vào

Trường hợp 1: văn phòng nhỏ, ổn định

• 30–40 người
• không có server
• chỉ dùng internet

Thì thật ra 4G là đủ, đủ rồi, không cần nghĩ nhiều.

Trường hợp 2: văn phòng có kế hoạch mở rộng

• hiện tại nhỏ
• nhưng có khả năng tăng nhanh

Lúc này, 4X bắt đầu hợp lý hơn.

Vì bạn không phải thay thiết bị sau này.

Trường hợp 3: có NAS hoặc server

• Chỉ cần có một con NAS thôi là khác.

Traffic nội bộ tăng lên rất nhiều.

Lúc này, 1G dễ bị “chặn”.

Trường hợp 4: nhiều switch nối với nhau

Nếu hệ thống của bạn không chỉ có một switch, mà nhiều switch kết nối với nhau, thì uplink càng quan trọng.

Một điều nhiều người hay gặp: lúc đầu không thấy gì

Cái khó của việc chọn 4G hay 4X là:

• lúc mới dùng → không thấy vấn đề
• vài tháng sau → hơi chậm
• lâu hơn → bắt đầu khó chịu

Và lúc đó, bạn sẽ nghĩ lại quyết định ban đầu.

Nhưng lúc đó thì… cũng không còn nhiều lựa chọn.

Có nên chọn 4X để “cho chắc” không?

Câu này nghe rất quen.

Và câu trả lời thật ra là… tùy.

Nếu chênh lệch giá không quá lớn so với tổng dự án, thì nhiều người chọn 4X cho đỡ phải nghĩ.

Nhưng nếu bạn biết chắc hệ thống của mình đơn giản, không thay đổi nhiều, thì 4G vẫn ổn.

Không phải lúc nào cũng cần “dư”.

Một cách nghĩ đơn giản hơn

Thay vì nhìn thông số, thử tự hỏi:

“Mạng của mình có khả năng vượt 1Gbps không?”

Nếu câu trả lời là không, hoặc gần như không, thì 4G là đủ.

Nếu bạn không chắc, hoặc cảm thấy có thể sẽ cần, thì 4X đáng để cân nhắc.

Một vài câu hỏi mà người ta hay hỏi

4G có đủ dùng lâu dài không?
Có, nếu hệ thống không thay đổi nhiều.

4X có nhanh hơn không?
Chỉ nhanh hơn ở uplink, không phải toàn bộ hệ thống.

Có thể nâng cấp sau không?
Không. Đây là phần cứng cố định.

Nói thật một chút

Thực ra, quyết định này nhiều khi không hoàn toàn là kỹ thuật.

Nó còn là:

• bạn có muốn “an tâm” không
• bạn có chấp nhận rủi ro phải thay sau này không
• bạn có biết rõ hệ thống của mình sẽ đi theo hướng nào không

Có người chọn 4G và dùng rất ổn nhiều năm.

Có người chọn 4G rồi sau đó phải đổi.

Cũng có người chọn 4X ngay từ đầu nhưng rồi… không bao giờ dùng tới uplink 10G.

Nếu phải nói một câu cuối, nhưng cũng chưa chắc là kết luận

C1300-24T-4G không phải là lựa chọn kém. Nó chỉ là một lựa chọn phù hợp với những hệ thống không cần nhiều hơn thế.

Còn 4X thì giống như một bước “dự phòng”, kiểu chuẩn bị trước cho những tình huống mà bạn chưa chắc sẽ gặp.

Nhưng mà… cái khó là không phải lúc nào bạn cũng biết mình có gặp những tình huống đó hay không.

Và nhiều khi, quyết định này không hẳn là chọn cái đúng tuyệt đối, mà là chọn cái mà sau này bạn đỡ phải ngồi nghĩ lại kiểu “lúc đó mình nên…” nhiều lần hơn… hoặc ít nhất là hy vọng là vậy.

Nếu bạn đang phân vân giữa các phiên bản 48 port, có thể đọc thêm bài Cisco C1300-48P-4G có đáng mua hơn bản 4X không? hoặc xem đầy đủ các lựa chọn trong switch Cisco Catalyst 1300 để so sánh kỹ hơn trước khi quyết định.